Χάρης Χ. Χηνιάδης

Είναι πλέον γνωστό τόσο στους Ειδικούς Ιατρούς αλλά και στο πλατύ κοινό πως οι μυς της πυέλου επηρεάζονται από την κύηση και τον τοκετό.

Πιστέυεται πως ο τοκετός ειναι υπεύθυνος για τις αλλαγές που λαμβάνουν χώρα στους μυς που αποτελούν το μυικό πυελικό τοίχωμα. Κατ' επέκταση η Καισαρική τομή είναι η λύση για τς ασθενείς που φοβούνται τις τυχόν συνέπειες ενός φυσιολογικού  τοκετού.

Όμως ένα ποσοστό γυναικών σε κάποιο στάδιο της ζωής τους θα παρουσιάσει μια δυσλειτουργία στο πυελικό τοίχωμα. Αυτό μπορεί να συμβεί σε οποιαδήποτε γυναίκα, σε οποιαδήποτε ηλικία. Πολλοί παράγοντες συμβάλλουν στην εμφάνιση αυτού του φαινομένου:

• γενετικοί
• ανατομικοί
• πρόσφατη η παλαιότερη νόσο
• φαρμακευτική αγωγή
• τον τρόπο ζωής
• το Μαιευτικό ιστορικό της ασθενούς.

Η χαλάρωση έχει σαν αποτέλεσμα την πρόπτωση της μήτρας, του κόλπου ή των κολπικών τοιχωμάτων και την ακράτεια των ούρων.

Η ακράτεια των ούρων αποτελεί ταμπού για την σύγχρονη Ελληνίδα, η οποία δεν αναφέρει τυχόν προβλήματα που αντιμετωπίζει στον Γυναικολόγο της. Έτσι το πρόβλημα χρονίζει και τα συμπτώματα εντείνονται. Αντίθετα στο εξωτερικό οι ασθενείς συζητούν ανοιχτά το πρόβλημά τους.

Τι είναι το πυελικό τοίχωμα

Το πυελικό τοίχωμα αποτελείται από στρώματα μυών και συνδέσμων οι οποίοι εκτείνονται από το ηβικό οστό μέχρι πίσω την κάτω μοίρα της σπονδυλικής στήλης και εγκάρσια από δεξιά προς τα αριστερά. Αν οι μυς αυτοί είναι υγιείς τότε στηρίζουν καλά την ουροδόχο κύστη, την μήτρα και ακόμα την τελική μοίρα του εντέρου.

Πως δουλεύει

Φυσιολογικά οι μυς αυτοί έχουν αυξημένη τονικότητα και συγκρατούν τα ούρα, και τα αέρια. Κάθε φορά που θέλουμε να ουρήσουμε αυτοί χαλαρώνουν και στη συνέχεια πάλι συσπώνται για να επαναφέρουν τον έλεγχο. Όταν γελάμε ή βήχουμε, όταν σηκώνουμε ένα βάρος ή φταρνιζόμαστε οι μυς συσπώνται για να αποφευχθεί η ακράτεια. Επίσης παίζουν σημαντικό ρόλο στην ευχαρίστηση τόσο του άντρα όσο και της γυναίκας κατά τη διάρκεια της σεξουαλικής πράξης. Στον γυναικείο οργασμό συσπώνται ρυθμικά αυξάνοντας έτσι την ένταση του.

Αν εξασκήσουμε τους μυς αυτούς τότε τους δυναμώνουμε. Έτσι ακόμα και στην περίπτωση που έχουν υποστεί μερική βλάβη μπορούμε να επανακτήσουμε τον έλεγχο της ουροδόχου κύστης και να αντιμετώπισουμε σε μεγάλο βαθμό την ακράτεια των ούρων.

Εξασκώντας τους μυς

Δεν είναι πάντα εύκολο να «νιώσουμε» την ύπαρξη των μυών. Όμως με επιμονή και υπομονή τα αποτελέσματα μπορεί πραγμάτι να είναι θεαματικά.

Υπάρχουν 3 βασικές ασκήσεις.

1. Κατ' αρχήν ας φανταστούμε ότι θέλουμε να ουρήσουμε αλλά προσπαθούμε να κρατηθούμε για κάποιο χρονικό διάστημα. Αυτό που ασυναίσθητα κάνουμε είναι να συσπάσουμε τους πυελικούς μύες. Αν λοιπόν μπορέσουμε να μιμηθούμε το «σφίξιμο» αυτό χωρίς όμως να έχουμε την ανάγκη να τρέξουμε στο αποχωρητήριο τότε ουσιαστικά εξασκούμε τους μύες που ελέγχουν και συγκρατούν την ουροδόχο κύστη.

2. Το ίδιο ισχύει και για την αφόδευση. Μιά εικονική κατάσταση ανάγκης όπου πρέπει να αναστείλουμε το αίσθημα της επείγουσας αφόδευσης μας βοηθά να καταλάβουμε ότι οι μύες που πρέπει να συσπασθούν είναι αυτοί γύρω από τον πρωκτό.

3. Η τρίτη άσκηση είναι ένας συνδυασμός των δυό προηγούμενων. Σ' αυτήν προσπαθούμε να πετύχουμε σύσπαση τόσο των μυών γύρω από την ουρήθρα, όσο και αυτών γύρω από τον πρωκτό.

Για επιτύχουμε ικανοποιητικό έλεγχο των φυσιολογικών αυτών λειτουργιών απαιτείται εξάσκησή τους τόσο σε ένταση όσο και σε διάρκεια. Γι' αυτό το λόγο συνιστάται το παρακάτω πρόγραμμα.

• Συσπάστε τους παραπάνω μύες για 4 δευτερόλεπτα και αφού χαλαρώσετε επαναλάβετε. ΄Οταν καταφέρετε μετά από κάποιο διάστημα εξάσκησης να επαναλαμβάνετε τις παραπάνω ασκήσιες 10 φορές τότε προοδευτικά αυξήστε το χρόνο απο 4 σε 10 δευτερόλεπτα.
• Προσπαθήστε να κάνετε τις παραπάνω ασκήσεις όσο πιο γρήγορα μπορείτε-για παράδειγμα σφίξτε και χλαρώστε τους μυς κάθε ένα δευτερόλεπτο- για περίπου 10 επαναλήψεις.
• Προσπαθήστε να κάνετε το πραπάνω σετ ασκήσεων 6 φορές την ημέρα.

Ένα από τα βασικά στοιχεία επιτυχίας είναι η επιμονή. Απαιτούνται περίπου 3 με 4 μήνες μέχρι να δούμε αποτελέσματα. Ο σκοπός είναι να επιτευχθεί μια αύξηση της φυσιολογικής τονικότητας των μυών ακόμα και τις ώρες εκείνες που δεν κάνουμε τις ασκήσεις.

Οι ασκήσεις αυτές έχουν το μεγάλο πλεονέκτημα ότι είναι "αόρατες". Μπορούν να γίνουν κατά τη διάρκεια της οδήγησης, στο μετρό, όταν βλέπουμε μια ταινία, όταν διαβάζουμε, όταν κάνουμε ντους ή ακόμα και όταν είμαστε όρθιοι και περιμένουμε στην ουρά.

Σημαντικό επίσης είναι να κάνουμε την πρώτη άσκηση κάθε φορά που θέλουμε να ουρήσουμε καθυστερώντας έτσι για λίγο και εξασκώντας τους μυς λίγο περισσότερο. Ακόμη αν κάθε φορά που θέλουμε να βήξουμε ή να φταρνιστούμε σφίιγουμε προκαταβολικά όλους τους μυς μαζί τότε σταδιακά αυξάνουμε τον έλεγχο και την δύναμη τους.

Πολύ σημαντικός παράγοντας είναι η απώλεια βάρους. Τα υπέβαρα άτομα έχουν σημαντικά μεγαλύτερο ποσοστό δυσλειτουργείας των μυών της πυέλου, ακράτειας και πρόπτωσης. Αυτό είναι φυσιολογικό γιατί τα άτομα αυτά δεν γυμνάζονται και οι μυς αδρανούν και εν τέλει ατροφούν.

Πολλές ασθενείς απογοητεύονται γρήγορα και εγκαταλείπουν τις προσπάθειες. Ταυτόχρονα το γεγονός πως η ακράτεια των ούρων αποτελεί ταμπού δεν βοηθά. Η βελτίωση όμως στην ποιότητα ζωής που μπορεί να επιφέρει είναι μεγάλη.